စားဝတ္ေနေရးအခက္အခဲ၊ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္း အခက္အခဲေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနၾကရတဲ့အခ်ိန္မွာ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးကို နံပါတ္တစ္ဦးစားေပးၿပီး ေႂကြးေၾကာ္ခဲ့တဲ့ ပါတီႀကီးတစ္ရပ္ကေနၿပီးေတာ့ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးတစ္ရပ္ျဖစ္တဲ့ လြတ္လပ္စြာထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ဆိုတဲ့ တန္ဖိုးရွိလွတဲ့အခြင့္အေရးကို ကန္႔သတ္လိုက္တဲ့ ဥပေဒၾကမ္းကို အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္မွာ အဆိုတင္ၿပီး NLD ပါတီဝင္ကိုယ္စားလွယ္ မဲအမ်ားစုနဲ႔ အတည္ျပဳလိုက္တဲ့အခါမွာ အားလံုးဟာ အံ့အားတသင့္ ယူက်ံဳးမရ ျဖစ္ၾကရပါေတာ့တယ္။
လက္ရွိလႊတ္ေတာ္မ်ားနဲ႔ လက္ရွိအစိုးရကို NLD ပါတီက လႊမ္းမိုးထားပါတယ္။ ျပည္သူလူထုရဲ႕ တစ္ခဲနက္ေထာက္ခံမႈလို႔ ေျပာရေအာင္ကိုပဲ မဲအမ်ားစုနဲ႔ အႏိုင္ရရွိခဲ့ၿပီး အစိုးရဖြဲ႔ႏိုင္၊ ဥပေဒမ်ားကို ေရးဆြဲႏိုင္ခြင့္ရခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

တစ္ခါ NLD ပါတီဟာ ဒီမိုကေရစီအေရးနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအတြက္ ရဲရဲေတာက္ တိုက္ပြဲဝင္ခဲ့တဲ့ ဒီမိုကေရစီေတာ္လွန္ေရးမွာ ထိပ္ဆံုးကေန ဦးေဆာင္ပါဝင္ခဲ့တာ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း ေျပာရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ယံုၾကည္ကိုးစားမႈကို အမ်ားႀကီးရရွိထားတဲ့ တစ္ခုတည္းေသာ ႏိုင္ငံေရးပါတီလည္း ျဖစ္ေနျပန္ပါတယ္။ ဒီေတာ့ အစိုးရျဖစ္လာတဲ့အခါမွာ၊ တစ္ခါ ဥပေဒမ်ားကို ေရးဆြဲခြင့္ ျပင္ဆင္ခြင့္ ျပ႒ာန္းခြင့္ ရရွိလာတဲ့အခါမွာ ဒီမိုကေရစီ ပိုမိုပီျပင္လာေရး ခိုင္မာလာေရးနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အထူးသျဖင့္ ႏိုင္ငံသားတို႔ရဲ႕ မူလရပိုင္ခြင့္ (အခြင့္အေရးမ်ား) ကို အခိုင္အမာရရွိလာေရးတို႔အတြက္ အားႀကိဳးမာန္တက္ ေဆာင္႐ြက္ေတာ့မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ထားခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေမွ်ာ္လင့္ခ်က္နဲ႔ပဲ ျပည္သူလူထုဟာ NLD ပါတီရဲ႕ လက္ထဲကို တိုင္းျပည္နဲ႔ ႏိုင္ငံသားတို႔ရဲ႕ ကံၾကမၼာကို ဖန္တီးႏိုင္ခြင့္ကို ယံုၾကည္စိတ္ခ်စြာ အပ္ႏွင္းလိုက္တာပဲျဖစ္ပါတယ္။

သို႔ေသာ္ အစိုးရသက္တမ္း တစ္ဝက္က်ိဳးကာလအတြင္း ခ်င္းနင္း ဝင္ေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္အထိ အထူးသျဖင့္ ႏိုင္ငံရဲ႕စီးပြားေရးကို တစ္စံုတစ္ရာ တိုးတက္ျဖစ္ထြန္းလာေအာင္ မစြမ္းေဆာင္ႏိုင္႐ံုမက ျပည္သူလူထုဟာ အရင္အစိုးရအဆက္ဆက္က လူေနမႈဘဝအေျခအေနေတြထက္ အမ်ားႀကီး ပိုဆိုး႐ြားတဲ့ အေနအထားကို ရင္ဆိုင္ေနရၿပီးေတာ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ားေတာင္မွ ေပ်ာက္ဆံုးလုလုအေျခအေနကို ရင္ဆိုင္ေနၾကရၿပီဆိုတာ ဝမ္းနည္းဖြယ္ေကာင္းေလာက္ေအာင္ အထင္းသားျမင္ေတြ႔ေနရပါတယ္။ အေျခအေနေကာင္းမလာ႐ံုမက နဂိုရွိရင္းစြဲအေျခအေနေလးပါ ယုတ္ေလ်ာ့ ပ်က္စီးလာေနတယ္ဆိုတာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္အမ်ားႀကီးထားခဲ့ၾကတဲ့ NLD ပါတီကို ယံုၾကည္ကိုးစားခဲ့ၾကတဲ့ ျပည္သူလူထုအတြက္ေတာ့ ေတာ္ေတာ့္ကိုပဲ စိတ္မခ်မ္းေျမ့ဖြယ္ကိစၥျဖစ္ပါတယ္။ NLD ပါတီအေနနဲ႔လည္း ေ႐ြးေကာက္ပြဲကာလမွာ လူထုက အဲသလို ယံုၾကည္ကိုးစားလာရေအာင္ ကတိကဝတ္ေတြ ေပးခဲ့ၾကတာျဖစ္ေလေတာ့ လြတ္လပ္ျခင္း၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ျခင္း စတဲ့ လူခ်င္းတူတူ သူခ်င္းမွ်မွ် အေျခအေနကို ေမွ်ာ္လင့္ေတာင့္တေနၾကတဲ့ ျပည္သူလူထုက ယံုၾကည္အားကိုးစိတ္နဲ႔ အလံုးစံု ပံုအပ္ခဲ့ၾကျခင္းကို အျပစ္ရွိတယ္လို႔ ဆိုလို႔မရႏိုင္ပါဘူး။ လူထုဟာ NLD ပါတီအေပၚမွာ တာဝန္ အျပည့္အဝ ေက်ပြန္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

NLD ပါတီအေနနဲ႔ကေတာ့ ေ႐ြးေကာက္ပြဲလြန္ကာလကေနစၿပီးေတာ့ လူထုအေပၚတာဝန္ေက်တဲ့ အေျခအေနတစ္ရပ္ကို ဖန္တီးႏိုင္ခဲ့ၿပီလို႔ ေျပာဆိုဖို႔ရာ အင္မတန္မွခက္ခဲပါတယ္။ ေ႐ြးေကာက္ပြဲကတိကဝတ္မ်ားကိုပါ ေမ့ေမ့ေလ်ာ့ေလ်ာ့ ထားခဲ့႐ံုမွ်မက ျမန္မာလူထုအတြက္ ေလာေလာလတ္လတ္ျပႆနာျဖစ္တဲ့ အေျခခံစားဝတ္ေနေရး ေျပလည္ေရးကိုလည္း တစ္စံုတစ္ရာ ပံ့ပိုးေပးႏိုင္ျခင္းမရွိေသးဘဲနဲ႔ မေရရာ မေသခ်ာတဲ့ စီးပြားေရးမူဝါဒေတြနဲ႔ အိုးနင္းခြက္နင္းေတြျဖစ္ေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ျပည္သူလူထုဟာ အခုဆိုရင္ ကူသူကယ္သူမဲ့တဲ့ အေနအထားကိုေတာင္ ေရာက္ေနၿပီလို႔ ေျပာရမလားမသိေတာ့တဲ့ အေျခအေနပါ။ အခြင့္အလမ္းေတြအားလံုး ေပ်ာက္ဆံုးေနၿပီး မနက္ျဖန္ ဘာျဖစ္လာမလဲဆိုတာေတာင္ ေတြးဆလို႔မရႏိုင္ေတာ့တဲ့ အေျခအေနဆိုးကို ရင္ဆိုင္ႀကံဳေတြ႔ေနရပါၿပီ။

စားဝတ္ေနေရးအခက္အခဲ၊ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္း အခက္အခဲေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနၾကရတဲ့အခ်ိန္မွာ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးကို နံပါတ္တစ္ဦးစားေပးၿပီး ေႂကြးေၾကာ္ခဲ့တဲ့ပါတီႀကီးတစ္ရပ္ကေနၿပီးေတာ့ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးတစ္ရပ္ျဖစ္တဲ့ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ဆိုတဲ့ တန္ဖိုးရွိလွတဲ့ အခြင့္အေရးကို ကန္႔သတ္လိုက္တဲ့ ဥပေဒၾကမ္းကို အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္မွာ အဆိုတင္ၿပီး NLD ပါတီဝင္ကိုယ္စားလွယ္မဲအမ်ားစုနဲ႔ အတည္ျပဳလိုက္တဲ့အခါမွာ အားလံုးဟာ အံ့အားတသင့္ ယူက်ံဳးမရျဖစ္ၾကရပါေတာ့တယ္။ ဒီဥပေဒၾကမ္းကို အဆိုတင္တဲ့အခ်ိန္ကတည္းကစၿပီး နယ္ပယ္အသီးသီးက တတ္သိပညာရွင္မ်ားနဲ႔ ႏိုင္ငံေတာ္နဲ႔ ႏိုင္ငံသားတို႔ရဲ႕ ေကာင္းက်ိဳးခ်မ္းသာကို လိုလားၾကသူမ်ားက မျဖစ္သင့္တဲ့အေၾကာင္း ေထာက္ျပေျပာဆိုမႈေတြ အေျမာက္အျမားရွိေနခဲ့႐ံုမက ကန္႔ကြက္မႈေတြလည္း ရွိေနတဲ့ၾကားထဲကေန အတည္ျပဳလိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။ 

ဒီမိုကေရစီစံႏႈန္းမ်ားနဲ႔ မကိုက္ညီဘူးရယ္လို႔ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက လက္ခံဖို႔ျငင္းဆိုခံခဲ့ရတဲ့ ျပည္တြင္းျပည္ပက ကန္႔ကြက္မႈေတြအမ်ားႀကီးရွိေနတဲ့ လက္ရွိ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံုအေျခခံဥပေဒရဲ႕ ပုဒ္မ ၁၈ မွာ ဒီအခြင့္အေရးကို အာမခံခ်က္ေပးထားတာျဖစ္ၿပီးေတာ့ လက္ရွိ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကေန အတည္ျပဳလိုက္တဲ့ ဥပေဒၾကမ္းဟာ အေျခခံဥပေဒျပ႒ာန္းခ်က္မ်ားနဲ႔ ဝိေရာဓိျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ ပိုၿပီးေတာ့ တုန္လႈပ္ေခ်ာက္ခ်ားခဲ့ရပါတယ္။ ဆိုလိုတာက ဒီမိုကေရစီေရး၊ လူ႔အခြင့္အေရးအတြက္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ားေပးခဲ့တဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီႀကီးက လုပ္ပိုင္ခြင့္မ်ားရလာတဲ့အခါမွာ တပ္မေတာ္က အတင္းအက်ပ္ေရးဆြဲျပ႒ာန္းခဲ့လို႔ ဒီမိုကေရစီစံႏႈန္းမ်ားနဲ႔ မကိုက္ညီပါဘူးလို႔ စြပ္စြဲေျပာဆိုခံေနရတဲ့ အေျခခံဥပေဒထဲက လူထုအတြက္ ျပ႒ာန္းေပးထားတဲ့ အခြင့္အေရးေတြကို သံပတ္တင္းကန္႔သတ္လိုက္ျခင္းဟာ သဘာဝယုတၱိတရားနဲ႔ ကင္းလြတ္ေနၿပီးေတာ့ တကယ္မွဟုတ္ရဲ႕လားလို႔ေတာင္ တုန္လႈပ္ဝမ္းနည္းၾကရပါတယ္။

ဒီထက္ပိုဆိုးတာကေတာ့ အမ်ားက မုန္းတီးခံ အျပစ္တင္ခံေနရတဲ့ ဒီမိုကေရစီစံႏႈန္းနဲ႔မညီပါဘူးလို႔ စြပ္စြဲခံေနရတဲ့ တပ္မေတာ္သား လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ျပည္သူလူထုရဲ႕ အေျခခံအက်ဆံုး အခြင့္အေရးကို မကန္႔သတ္ မပိတ္ပင္ဖို႔ ျပတ္ျပတ္သားသား မဲေပးလိုက္ၾကျခင္းက အရပ္ဘက္ႏိုင္ငံေရးသမားေတြ ဆင္ျခင္စဥ္းစားဖို႔ ေတာ္ေတာ္သင့္တဲ့ ကိစၥျဖစ္ၿပီးေတာ့ တပ္မေတာ္ဟာ ဒီမိုကေရစီတည္ေဆာက္ေရးကို ကန္႔လန္႔တိုက္ဖို႔ စိတ္ကူးမရွိ႐ံုမက အေျခခံဥပေဒကျပ႒ာန္းထားတဲ့အတိုင္း တိတိက်က် ရပ္တည္ၿပီးေတာ့ လူထုအက်ိဳးစီးပြားကို ကာကြယ္လိုက္ျခင္းဆိုတဲ့ ျဖစ္ရပ္ပါပဲ။ 

တပ္မေတာ္သား လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္တစ္ေယာက္ကို မီဒီယာက အဆိုပါဥပေဒၾကမ္းကို ကန္႔ကြက္မဲေပးရျခင္း အေၾကာင္းရင္းကိုေမး ျမန္းတဲ့အခါမွာ “ျပည္သူလုထုရဲ႕ အေျခခံအခြင့္အေရးမ်ားကို ကန္႔သတ္ျခင္းျဖစ္႐ံုမက ဒီမိုကေရစီစံႏႈန္းမ်ားနဲ႔ ဆန္႔က်င္ေနတာေၾကာင့္ ဒီဥပေဒကို အတည္မျပဳသင့္ဘူး”လို႔ ေျဖၾကားသြားတာေတြ႔ရပါတယ္။ တပ္မေတာ္နဲ႔ အရပ္ဘက္ႏိုင္ငံေရးလုပ္ေဆာင္ခ်က္က ေျပာင္းျပန္ေဇာက္ထိုးျဖစ္ေနျခင္းကလည္း ေနာက္ထပ္ အံ့ဩဖြယ္ရာတစ္ရပ္ျဖစ္ပါတယ္။ အရပ္ဘက္ႏိုင္ငံေရး သမားေတြအေနနဲ႔က တစ္စံုတစ္ေယာက္ တစ္စုတစ္ဖြဲ႔ကေန အေျခခံအခြင့္အေရးမ်ားကို ထိပါးလာရင္ေတာင္မွ ကာကြယ္ဟန္႔တားဖို႔ တာဝန္ရွိပါတယ္။ ျပည္သူလူထုဘက္ကေန မားမားမတ္မတ္ မယိမ္းမယိုင္ရပ္တည္ဖို႔ တာဝန္အျပည့္အဝရွိပါတယ္။ ဒါကို မ်က္ကြယ္ျပဳ႐ံုမက အရပ္ဘက္ႏိုင္ငံေရးသမားတို႔က လူထုရဲ႕ အေျခခံအခြင့္အေရးကို ထပ္ၿပီးေတာ့ ကန္႔သတ္ပိတ္ပင္ရာေရာက္တဲ့ ဥပေဒတစ္ရပ္ကို မျဖစ္မေန အဆိုတင္ၿပီး မရမက အတည္ျပဳလိုက္ျခင္းက ယံုခ်င္စရာေတာင္မွ မေကာင္းတဲ့ကိစၥရပ္ျဖစ္ပါတယ္။

စီးပြားေရးအက်ပ္အတည္းဆိုတာက တစ္ခ်ိန္မဟုတ္တစ္ခ်ိန္ ေျပလည္သြားမယ့္ကိစၥသာျဖစ္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံသားတို႔ရဲ႕ အေျခခံအခြင့္အေရးမ်ားကို ဥပေဒမ်ားျပ႒ာန္းၿပီး ကန္႔သတ္တယ္ဆိုတဲ့ကိစၥကိုက်ေတာ့ လြယ္လြယ္ကူကူနဲ႔ ျပန္လည္ေျဖရွင္းလို႔ မရႏိုင္ပါဘူး။ ေနာက္တစ္ခါ လႊတ္ေတာ္သက္တမ္းတစ္ခုအတြင္း အမ်ားစုမဲေပးခြင့္ရွိတဲ့ ပါတီတစ္ရပ္က သူတို႔စိတ္ဆႏၵနဲ႔ ရည္႐ြယ္ခ်က္ကိုပဲ ဦးစားေပးၿပီး ဥေပဒတစ္ရပ္ကို ျပ႒ာန္းသြားလိုက္၊ ေနာက္သက္တမ္းတစ္ခုမွာ ေနာက္ထပ္လူေတြက တစ္ခါ သူတို႔ ဆႏၵရွိတဲ့အတိုင္း လုပ္လိုက္ဆိုရင္ အဲသလိုေတြလုပ္တဲ့ကိစၥကလည္း တစ္ခါ လူထုကို ထိခိုက္နစ္နာေစတယ္ဆိုရင္ တိုင္းျပည္တည္ေဆာက္ေရးဆိုတဲ့ကိစၥ ဘယ္လိုနည္းနဲ႔ ေအာင္ျမင္ၿပီးေျမာက္ပါေတာ့မလဲဆိုတာကို အေလးအနက္ ေတြးေတာဆင္ျခင္ၾကေစခ်င္ပါတယ္။ ျပည္သူလူထုက တာဝန္ေပးလို႔ လုပ္ပိုင္ခြင့္ရၾကတဲ့စနစ္ကို ဒီမိုကေရစီလို႔ ေခၚပါတယ္။ အာဏာပါဝါရဲ႕ မူလပိုင္ရွင္က လူထုပါ။ လူထုက ေ႐ြးခ်ယ္တာဝန္ေပးျခင္းကို ခံရတဲ့အခါမွာ လူထုကို ျပန္ၿပီး ဖိစီးမယ္၊ ႏွိပ္ကြပ္မယ္ဆိုရင္ အာဏာရွင္စနစ္ထက္ ပိုမိုဆိုး႐ြားလာေနၿပီလားလို႔ ေမးခြန္းထုတ္လာၾကပါလိမ့္မယ္။ ျပည္သူလူထုဟာ ဒီမိုကေရစီကိုပါ သံသယဝင္လာၾကမယ္ဆိုရင္ေတာ့ လုပ္မွားကိုင္မွား ရွိတဲ့လူေတြမွာ ေတာ္ေတာ္တာဝန္ႀကီးသြားပါလိမ့္မယ္။ လူထုအက်ိဳးစီးပြားသည္သာ ပထမျဖစ္ဖို႔ ဘာကိုပဲလုပ္လုပ္ အေလးအနက္ထားဆင္ျခင္ၾကဖို႔ သင့္ပါတယ္။

လူထုရဲ႕ အခြင့္အေရးကို လူထုက ယံုၾကည္စြာေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ တာဝန္ေပးလိုက္သူမ်ားက ကန္႔သတ္လိုက္ျခင္းဟာ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးခရီးအတြက္ ရင္ေလးစရာေတြ ထပ္မံတိုးပြားလာေစသလိုျဖစ္တာေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတည္ေဆာက္ေရးအတြက္ စိတ္မခ်မ္းသာစရာ ရင္ေလးစရာအေျခအေနျဖစ္လို႔ အားလံုးက သတိ ပညာ ဆင္ျခင္တံုတရားနဲ႔ သံုးသပ္ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ၾကပါေစေၾကာင္း ဆုေတာင္း႐ံုမွတစ္ပါး အျခားမရွိေတာ့ပါ။

မင္းထင္